آب یکی از مواد مایع و فراوان ترین ماده مرکب بر روی سطح کره زمین و بستر اولیه حیات به شکل شناخت امروزی آن است.
آب نقش مهمی دراقتصاد جهان دارد. نزدیک به ۷۰٪ آب شیرین مصرفی توسط انسان درکشاورزی مصرف میشود.
اگرچه حجم کلی آبهای موجود بر روی زمین نسبتاً زیاد مینماید اما متجاوز از ۹۷٪ این آبها در دریاها و اقیانوسها متمرکز هستند و حدود ۲٪ نیز به صورت یخ و یخچالها در مناطق قطبی تجمع یافتهاست. از یک درصد آب باقیمانده نیز بخش زیادی در اعماق زمین بوده که استخراج آن مشکل و از دسترس انسان به دور است.
در ادامه از کمبود آب در ایران مشکلات بحران آب و مظرات آن بر روی اقتصاد کشاورزی را برای شما بیان می کنیم با ما همراه باشید..
توزیع آب و صرفه جویی در مصرف آب
منابع آب شیرین در سطح زمین بهطور یکنواخت توزیع نشدهاند. در حال حاضر، ۹ کشور ۶۰٪ کل منابع آب شیرین را به خود اختصاص میدهند: کانادا، چین، کلمبیا، پرو، برزیل ، روسیه ، ایالات متحد آمریکا، اندونزی و هند .
در مقابل حدود ۸۰ کشور با کمبود آب مواجهاند که برخی از آنها تقریباً به هیچ منبع آب شیرین قابل توجهی دسترسی ندارند: کویت، بحرین ، مالت، امارات متحد عربی سنگاپور ، اردن و لیبی.
با توجه به افزایش روزافزون جمعیت، توسعهٔ صنایع و افزایش آلودگی منابع آب شیرین، دسترسی به آب کافی و مناسب در برخی از کشورها به یک بحران جدی تبدیل شدهاست.
منابع آب جهان در بحران آب
تمامی منابع آب در دنیا را،۷۵۰ کیلومتر مکعب در سال تخمین زده اند. در کل دنیا مطابق با اصلاحات اقلیمی و ساختارهای فیزیوگرافی پخش می شود.
به ازای هر ساکن در هر قاره، از نظر منابع آمریکا دارای ۲۴۰۰۰ متر مکعب در سال، اروپا ۳۰۰ متر مکعب در سال، آفریقا ۵۰۰۰ متر مکعب در سال و آسیا ۴۰۰ متر مکعب در سال است.
سلسله چالشها و مشکلات ناشی از کمبود آب و استفاده نادرست از منابع آب در کشور ایران است.
ایران هماکنون در حال تجربه مشکلات جدی آب است. خشکسالی های جدی مکرر توأم با برداشت بیش از حد آبهای سطحی و زیرزمینی از طریق شبکه بزرگی از زیرساختهای هیدرولیکی ، چاههای عمیق و رعایت نکردن صرفه جویی در آب ، وضعیت آب کشور را به سطح بحرانی رساندهاست.
خشکسالی
این اتفاق زمانی رخ میدهد که تبخیر سطحی و تبخیر آب از گیاهان از حد معمول در مدت معین بیشتر شود. خشکسالی جدیترین معضل فیزیکی برای کشاورزی در همهٔ جای دنیا است. برای مقابله با این پدیده بارور کردن ابرها برای باران روشی مؤثر ولی کوتاه مدت است.
خشکسالی در اثر اختلالات موجود در چرخه آب و تغییرات الگوهای آب و هوایی رخ میدهد؛ زمانی که طوفانها به مدتی طولانی ماه ها یا سالها در جو محبوس شوند، الگوهای جوی دچار تغییر شده که این تغییرات در نهایت یا باعث بوجود آمدن سیل میشوند و یا خشکسالی.
بحران آب و کشاورزی
بحران آب از جمله چالش های مهم زیست محیطی منطقه خاورمیانه می باشد. بسیاری از کارشناسان نگران آن هستند که استفاده از منابع آب در ایران بدون در نظر گرفتن محدودیت آن در آینده مشکلات جدی را ایجاد می نماید.
در چند دهه اخیر رشد جمعیت و توسعه ی فعالیت های کشاورزی و صنعتی باعث شده است فاصله بین نرخ تجدید و نرخ بهره برداری از آبخوان ها افزایش یابد و این شکاف در نتیجه وقوع خشکسالی ها بسیار عمیق شده است به طوری که کارشناسان، مدیریت بر مصرف منطقی منابع آبی آبخوان ها بالاخص در بخش های پر مصرف و کم صرفه اقتصادی از جمله بخش کشاورزی را خاطر نشان می سازند. به همین دلیل صرفه جویی در مصرف آب یکی از بهترین راه ها برای سرکوبی این مشکل به شمار می آید.
فشارهای اصلی بر منابع آبی ایران
کاربرد آب کشاورزی از ۴۴ میلیارد مترمکعب در سال 1961 به ۸۰ میلیارد مترمکعب در سال 2001 و ۸۶/۵ میلیارد مترمکعب در سال 2011 رسیده است. این درصد در سال 2020 در جهان و آسیا به ترتیب برابر ۷۰٪ و ۸۱٪ است.
تمامی حجم فاضلاب و جریان های برگشتی حدود ۳۰٪ از کل آبهای تجدید پذیر خواهد بود. از این رو، یکی از موضوعات مهم در آینده حل مشکلات مربوط به کیفیت پایین آب از دیدگاههای نهادی، ساختاری، قانونی و ظرفیت سازی است.
همچنین مساحت اراضی کشاورزی، از۷ میلیون هکتار در سال 1991 به ۸ میلیون هکتار در سال 2011 افزایش یافته است.
پیامدهای کوتاه مدت بحران آب
بیشتر تأثیرات اقتصادی خشکسالی به کشاورزی و درآمد اصل از محصولات زراعی ارتباط دارد. در هنگام خشکسالی، کمبود آب می تواند باعث کاهش تولید محصول شود، از این رو کاهش درآمد برای کشاورزان و افزایش قیمت بازار محصولات را به دنبال دارد.
پیامدهای بلند مدت بحران آب
در یک خشکسالی طولانی، بیکاری کشاورزان و حتی خرده فروشی ها می تواند اتفاق بیفتدو این تأثیر چشم گیری در اقتصاد منطقه و افرادی که ارتباط اقتصادی با آن دارند، دارد.
در این مقاله سعی داشتیم به شما عزیزان اطلاع دهیم که کشور ما به چه اندازه با کمبود آب دچاراست و اینکه چقدر بر اقتصاد کشور تأثیر گذار می باشد از شما دوستان و عزیزان می خواهیم با به اشتراک گذاشتن این مقاله ما را حمایت کنید تا بتوانیم افراد بیشتری از کمبود و بحرانی که کشور دچار است آگاه شوند. مقاله کامل تر و جامع این مطلب و منبع اصلی میتوانید به سایت www.aralshimi.com مراجعه نمایید.
حمایت و بهبود روند بحران آب